Boyun ağrıları ve Boyun Fıtığı
24/07/2018

BOYUN AĞRISI NEDENLERİ NELERDİR VE NE SIKLIKTA GÖRÜLÜR?

Boyun ağrısı toplumda sık görülen sağlık problemlerinden birisidir. Öyle ki; yaşam boyunca her 3 kişiden biri en az bir kez boyun ağrısından yakınır.

Omurga, kemikleri birbirine bağlayan bağlar, omurlar arası eklemler, kaslar, sinir kökleri ve omurilik zarından herhangi biri veya birkaçı ağrının kaynağı olabilir.

En sık boyun ağrısı nedeni miyofasial ağrı sendromlarıdır. Bu hastalar ilaç, fizik tedavi yöntemleri ve masajdan en çok faydayı sağlarlar.

Boyun yaralanması, servikal disk hernisi ve miyofasial ağrı sendromu gibi boyun ağrısı yapan nedenlerin bazıları akut olarak gelişir.

Servikal spondiloz (kireçleme), fibromyalji, ankilozan spondilit, romatoid artrit gibi bazı hastalıklar ise kronik (müzmin) boyun ağrısı nedenidir.

BOYUN FITIĞI NEDİR?

Disk hernisi (fıtıklaşma) omurlar arasında bulunan diskin merkezini oluşturan çekirdeğinin çevresini saran halkadaki yırtıkların içine ya da bu yırtıklar yoluyla omurilik kanalı ve sinir köklerinin bulunduğu alana taşmasıdır.

NEDEN İNSANLARDA BOYUN FITIĞI GELİŞİR?

Sigara ve diğer tütün mamülleri kullanılması, tekrarlayan zorlayıcı hareketler, ağır kaldırma, travma ve boynun kötü kullanılması boyun fıtığı oluşmasını kolaylaştıran bazı faktörlerdir.

BOYUN FITIĞI HANGİ ŞİKAYETLERE NEDEN OLUR VE NE ZAMAN ŞÜPHELENMEK GEREKİR?

Boyun fıtığı hastalarının muayene bulguları hem disk hernisinin yerleşim yeri, hem de şiddetine ve süresine bağlı olarak değişkenlik gösterir.

Boyun fıtığı omurilik kanalında yana doğru olduğunda omurilikten çıkan sinir kökü bası altında kalır. Bu durumda hastalarda boyun ağrısı oluşur. Bazen ağrı kol, önkol ve ele yayılır. Sıklıkla sinir kökünün dağıldığı alanda uyuşma, yanma, karıncalanma hissi gibi duyu değişiklileri, kolda kuvvetsizlik gözlenir.

Boyun fıtığı orta hatta olan hastalarda ise doğrudan omurilik zarı ve omurilik bası altında kalır. Bu hastalarda sıklıkla boyun ağrısı, ellerde beceri ve kuvvet kaybı, yürürken ayaklarda beceri kaybı şikayetleri ortaya çıkar.

BOYUNDA KANAL DARALMASI NEDİR?

Boyunda Kireçlenme ve Omurilik Kanal Daralması yani Servikal Spondilotik Miyelopati hastalığında boyun omurları ve disklerde dejeneratif (bozulma) değişiklikler sonucunda omurilik kanalında daralma ve daralan kanal içerisinde omuriliğin sıkışması söz konusudur.

BOYUN KANALINDA DARALMA YA DA SERVİKAL SPONDİLOTİK MİYELOPATİ HANGİ ŞİKAYETLERE NEDEN OLUR?

Boyunda ağrı, sertleşme ve hareket kısıtlılığı,

Kollarda ağrı, ellerde uyuşma ve beceriksizlik,

Bacaklarda sertlik ve yürüme bozukluğu ortaya çıkar.

Hastalar düğme iliklemek ve yazı yazmakta zorlanırlar.

Yürürken dizlerde boşalma, tökezleme ve düşme yakınmaları olur.

SERVİKAL SPONDİLOTİK MİYELOPATİ HASTALIĞININ ORTAYA ÇIKMASINA NEDEN OLAN BAŞKA FAKTÖRLER VAR MIDIR?

Duruş bozukluğuna bağlı işlerde çalışmak, doğumsal olarak boyun omurilik kanalının dar olması, servikal travma, ağır kaldırma, hareket bozukluğu, romatoid artrit (RA) ve ankilozan spondilit (AS) gibi romatizmal hastalıklar SSM (Servikal spondilotik Miyelopati) hastalığının ortaya çıkışını kolaylaştırır.

TEDAVİ EDİLMEYEN SERVİKAL SPONDİLOTİK MİYELOPATİ HASTALIĞI NASIL BİR SEYİR İZLER?

Klinik genelde sinsi başlar, ilerleme oranı değişiktir ve miyelopati geliştikten sonra tamamen düzelme nadirdir. Olguların %75’inde stabil dönemler ve ataklar halinde kötüleşme, %20’sinde yavaş kötüleşme, %5’inde ise ani kötüleşme görülmüştür. Miyelopati ilerledikçe her iki bacak daha güçsüz ve spastik hale gelir. Sfinkter (idrar, gaita) kontrolüyle ilgili problemler olabilir. Çok ilerlemiş vakalarda yürümek için destek gerekir. Özellikle yaşlı vakalarda hareket bazenimkansızdır. Dolayısıyla Servikal spondilotik miyelopati hastaları tanı konulduktan sonra en uygun sürede ameliyat edilmelidir. Ameliyatın öncelikli amacı hastalığın kötüye gidişini engellemektir. Cerrahi sonrasında hastanın şikayetlerinde bir miktar gerileme beklenir ancak tam bir iyilik hali mümkün değildir. Hastalık ilerledikçe tedavide başarı şansı azalır.

BOYUN FITIĞI VE SERVİKAL SPONDİLOTİK MİYELOPATİ HASTALIĞI TANISI NASIL KONULUR?

Muayene bulguları ile birlikte tanı için sıklıkla MRG ve Bilgisayarlı Tomografi kullanılır.

BOYUN FITIĞI VE SERVİKAL SPONDİLOTİK MİYELOPATİ HASTALARININ TEDAVİSİNASILDIR?

Cerrahi endikasyonu olmayan olgulara analjezik, antienflamatuvar ve miyelorelaksan grubu ilaçlar verilir.

1-2 hafta boyunluk takılabilir. Fizik tedavi ve rehabilitasyon tedavisine alınabilir. Yumuşak diskli olguların çoğukonservatiftedaviye cevap verir. Boyun egzersizleri ve boyunun iyi kullanılması son derece önemlidir.

HANGİ HASTALARA AMELİYAT OLMALARINI ÖNERİRSİNİZ?

Omurilik basısına neden olan orta hat boyun fıtığı olanlar

Tam veya kısmi omurilik zedelenmesi olan

İlerleyici veya akut belirgin kuvvet kaybı olanlar

Miyelopati (ellerde ve ayaklarda beceriksizlik yürüme bozukluğu) olan hastalar ve

Medikal tedavide yeterince başarı sağlanamayan, ısrarcı ağrısı olan

hastalara ameliyat olmalarını öneriyoruz

PEKİ HASTALAR NE ZAMAN AMELİYAT OLMALIDIR?

Total veya kısmi omurilik zedelenmesi ve ilerleyici veya akut belirgin kuvvet kaybı varsa ACİL,

Belirgin omurilik basısı ve miyelopati varsa EN KISA SÜREDE,

3-6 hafta ilaç tedavisi almasına rağmen boyun ve kol ağrısı devam edenler UYGUN ZAMANDA ameliyat edilmelidir.

AMELİYATTA AMAÇ;

Basıyı kaldırıp ağrıyı gidermek, sinir kökü tutulumuna ait güç kaybı, uyuşukluk gibi bulguların düzelmesini sağlamak, omurilik tutulumuna ait el becerileri, yürüme bozukluğu gibi bulguların ilerlemesini önlemek kısmen de iyileşmesini sağlamaktır.

En başarılı sonuç her bir hastanın sinir kökü ve omurilik basısının yerleşimi, şiddeti ve seviyesine göre en uygun yaklaşımın seçilmesiyle ve titizlikle uygulanmasıyla elde edilebilir.

Cerrahi Tedavi ile;

Sinir kökü basısı olan olgularda genellikle ağrı geçer. Kol uyuşması ve güç kaybının iyileşmesi 1-2 ay alabilir.

Geç dönemde ameliyat edilen olgularda başarı oranı tedricen düşer.

SSM ye bağlı omurilik basısı olan olguların çoğunda cerrahi öncesine göre düzelme görülür.Ancak tam iyileşme nadirdir. Cerrahi sonrası genellikle kötüye gidiş olmaz. İleri yaş, ciddi nörolojik kusur, çoklu seviye bası, uzun süren nörolojik kusurun varlığı ve kanalın ön arka çapının belirgin darlığı ile MR’da omurilik içerisindeki sinyal değişimlerinin varlığı cerrahi tedaviye yanıtı olumsuz etkiler.

BOYUN FITIĞININ TEKRARLAMASI VEYA AMELİYATLI HASTALARDA BAŞKA BİR DİSKTEN YENİ BİR FITIK GELİŞMESİNDEN KORUNMAK İÇİN NELERE DİKKAT ETMEK GEREKİR?

Ağırlık kaldırılmamalı

Bir kolu aşırı uzatarak iş yapılmamalı

Öne veya arkaya başın aşırı ve uzun süreli zorlanmasından kaçınılmalı

Boyun egzersizleri yapılması faydalıdır.

Güncelleme: 19/01/2019
Op. Dr. Hasan ŞİMŞEK

Beyin ve Sinir Cerrahisi (Nöroşirürji)